Sıvılaşan robot teknolojisi, bilim dünyasında son yılların en dikkat çekici araştırma alanlarından biri haline geldi. 2023’te metal tabanlı şekil değiştiren robotların duyurulması ve 2025’te sıvı çekirdekli yumuşak robotların tanıtılmasıyla, bilim kurgu filmlerinde gördüğümüz sahneler gerçeğe bir adım daha yaklaştı.
2023: Gallium Bazlı Sıvılaşan Robot Prototipi
2023 yılında Sun Yat-sen Üniversitesi ve Carnegie Mellon Üniversitesi ortaklığında geliştirilen sıvılaşan robot, düşük erime noktalı galyum metali ve manyetik mikropartiküller kullanılarak üretildi. Bu yapı sayesinde robot:
Oda sıcaklığında katı halde durabiliyor,
Manyetik alanla ısındığında hemen sıvılaşıyor,
Fiziksel engellerin arasından damla gibi akarak geçebiliyor,
Soğuduğunda tekrar katı forma dönebiliyor.
Bu ilk sıvılaşan robot, minyatür bir kafes testinde eritilip parmaklıkların arasından geçirildi. Ek olarak robotun ikiye ayrılıp birleşebilmesi, devre üzerinde lehim görevi görebilmesi ve model bir mideden yabancı cisim çıkarabilmesi gibi kabiliyetleri de gösterildi.
Araştırmacılar bu sıvılaşan robot teknolojisinin henüz dışarıdan kontrol edilen küçük bir prototip olduğunu ancak tıp ve mühendislik alanlarında önemli fırsatlar sunduğunu belirtiyor.
2025: Yeni Nesil Sıvı Tabanlı Yumuşak Robotlar
2025 yılında Güney Koreli bilim insanları, bu kez metal içermeyen yeni bir sıvılaşan robot türü geliştirdi. Bu robotlar:
Jel benzeri akışkan bir çekirdeğe sahip,
Dış yüzeyi su itici özel parçacıklarla kaplı,
Sıkıştırıldığında tekrar eski haline dönebilen bir yapıda.
Bu sıvılaşan robot modeli, metal çubukların arasından kayarak geçebilme, su üzerinde ilerleme, birden fazla robotun birleşip ayrılabilmesi gibi sıra dışı özellikler sunuyor. Hareketleri ise ultrason dalgalarıyla kontrol ediliyor.
Araştırmacılara göre bu yeni nesil sıvılaşan robot tasarımı, özellikle ilaç taşıma, vücut içi operasyonlar, arama-kurtarma ve dar alanlara erişim gibi görevlerde kullanılabilecek büyük bir potansiyele sahip.
Sıvılaşan Robotlar: Bilim Kurgudan Gerçeğe
Her iki çalışma da henüz laboratuvar ölçeğinde olsa da, sıvılaşan robot teknolojisi, geleceğin robotik sistemlerinde devrim yaratabilecek kapasitede.
Sıvılaşan robotların:
Tıpta mikro robot olarak kullanılması,
Zor alanlarda mühendislik müdahalesi yapması,
Enkaz altındaki boşluklara sızarak arama yapması,
Kendi şeklini görevine göre değiştirmesi
gibi pek çok yenilik sunabileceği öngörülüyor.
Bilim kurgu filmlerindeki gibi bir T-1000 robotu görmemize hâlâ zaman olsa da, sıvılaşan robot teknolojisi her geçen yıl daha da gelişiyor.
