Ağrı Dağı’nın eteklerindeki Durupınar Oluşumu, yıllardır süren “Nuh’un Gemisi burada mı?” tartışmasında yeniden gündemde. 2026 yazında yürütülen iki ayrı araştırma, yer altı radarıyla tespit edilen anomalilerden robotlu sondaj planlarına kadar bir dizi yeni gelişmeyi beraberinde getirdi. Bu yazıda projenin ne durumda olduğunu, kimlerin çalıştığını ve bilim dünyasının konuya nasıl baktığını derledik.
Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesindeki Durupınar Oluşumu’nda iki ayrı ekip çalışıyor. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi’nden Prof. Dr. Cenker Atila liderliğindeki akademik ekip, 28 Haziran 2026’da başlayan ve yaklaşık 90 gün süren 2026 sezonunu tamamladı; ABD Hava Kuvvetleri’nin de kullandığı türden bir yer altı radarıyla tarama yaptı, 150 noktadan yaklaşık 1.000 toprak numunesi aldı. Bağımsız araştırma grubu Noah’s Ark Scans ise yer altında düzenli koridor ve oda benzeri yapılar tespit ettiğini açıkladı ve yer altına “Gopher” adlı özel bir robot göndermeyi planlıyor. Bilim dünyasında konuya dair bir uzlaşı yok; bazı jeologlar oluşumu tamamen doğal bir tektonik yapı olarak görüyor.
İçindekiler
Durupınar Oluşumu Nedir?
Durupınar Oluşumu, Ağrı Dağı’nın yaklaşık 30 kilometre güneyinde, Doğubayazıt ilçesi sınırlarında yer alan, uzaktan bakıldığında dev bir gemi silüetini andıran kaya yapısı. Oluşum, 1959’da harita subayı İlhan Durupınar tarafından keşfedildi. Bölge halkının anlatımına göre 1948’deki şiddetli yağışlar ve depremler sonrası çamur tabakasının aşınmasıyla ortaya çıktığı düşünülüyor.
İlgiyi canlı tutan asıl unsur, oluşumun boyutlarının kutsal metinlerde geçen gemi ölçüleriyle örtüşmesi. Bu ölçüler yaklaşık 155 metre uzunluk, 26 metre genişlik ve 16 metre yükseklik olarak aktarılıyor; Durupınar’ın boyutları da bu rakamlara yakın.
Üniversite Ekibi Ne Buldu?
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Cenker Atila başkanlığındaki akademik proje 28 Haziran 2026’da başladı ve 2026 sezonu yaklaşık 90 gün sürdü. Ekip, bölgenin 3D modellemesini ve GPS haritalamasını tamamladı; ardından ABD Hava Kuvvetleri’nin de kullandığı türden bir yer altı radar (GPR) sistemiyle tarama yaptı.
Atila, yaptığı açıklamalarda radar taramasında yer altında düzenli kenarlara sahip anomaliler ve boşluklar tespit edildiğini belirtti. Ekip ayrıca formasyon içindeki karbon ve potasyum seviyelerinin çevredeki topraklara kıyasla yaklaşık yüzde 40 daha yüksek çıktığını, bunun çürümüş ahşap ya da organik yapı kalıntılarıyla tutarlı olabileceğini aktardı. Sezon boyunca 150 farklı noktadan yaklaşık 1.000 toprak numunesi alındı; kazılarda tufan öncesi döneme ait olduğu değerlendirilen çanak çömlek parçalarına da rastlandı.
Atila, bu ilk verilerin bölgenin Nuh’un Gemisi olma ihtimalini artırdığını belirtiyor; ekibe göre kesin sonuçlar önümüzdeki 2-3 ay içinde açıklanacak.
Robot Neden Gönderiliyor?
Bölgede ayrıca Andrew Jones liderliğindeki bağımsız araştırma grubu Noah’s Ark Scans da çalışma yürütüyor. Bu ekip, yer altı radar taramalarında oluşumun derinliklerinde düzenli koridor ve oda benzeri yapılar tespit ettiğini açıkladı.
Bu bulguları doğrudan görüntülemek için yeni bir aşamaya geçiliyor: dar sondaj delikleri açılarak yer altına “Gopher” adı verilen özel bir robot gönderilmesi planlanıyor. Robotun, yapı içindeki boşluklara girerek görüntü ve toprak örnekleri toplaması hedefleniyor. Amaç, radar verilerinin işaret ettiği boşlukların gerçekten ahşap kalıntılarına mı yoksa doğal oluşumlara mı ait olduğunu yerinde görmek.
Uluslararası İlgi
Atila’nın açıklamalarına göre 2026 sezonu çalışmalarına 5 farklı ülkeden 20 bilim insanı katıldı. Süreç boyunca ABD’den iki, İngiltere’den bir belgesel ekibi bölgeye gelerek çalışmaları görüntüledi. Projeye Türk ve yabancı araştırmacılar birlikte katkı sağlıyor; ekip, çalışmaları kış şartları başlamadan tamamlamayı hedefliyor.
Bilim Dünyası Ne Diyor?
Durupınar Oluşumu’nun kimliği konusunda bilim dünyasında bir uzlaşı bulunmuyor. Bazı jeologlar, oluşumun milyonlarca yıl süren tektonik hareketlerin eski deniz tabanlarını yükseltmesi sonucu ortaya çıkan tamamen doğal bir yapı olduğunu savunuyor. Araştırma ekipleri ise elde ettikleri radar ve numune verilerinin, yapının doğal olmayan bir kökene işaret ettiğini düşünüyor.
Şu ana kadar açıklanan bulgular, yani anomaliler, yüksek karbon ve potasyum oranları, çanak çömlek parçaları, bölgenin insan eliyle ya da tarihi bir olayla ilişkili olabileceğine işaret eden ipuçları olarak sunuluyor. Ancak bunların kesin olarak bir gemiye ait olduğunu kanıtlayan bağımsız, hakemli bir bilimsel yayın henüz bulunmuyor. Robot ile yapılacak yerinde inceleme, bu tartışmayı ileri taşıyacak somut bir adım olarak görülüyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Durupınar Oluşumu nerede?
Ağrı ilinin Doğubayazıt ilçesinde, Ağrı Dağı’nın yaklaşık 30 kilometre güneyinde yer alıyor.
Nuh’un Gemisi olduğu kanıtlandı mı?
Hayır. Araştırma ekipleri bazı bulguları destekleyici olarak sunuyor, ancak bilim dünyasında bunu kanıtlayan bağımsız bir uzlaşı yok. Kesin sonuçlar için çalışmalar devam ediyor.
“Gopher” robotu ne yapacak?
Açılacak dar sondaj deliklerinden yer altına indirilecek, radarda tespit edilen boşluklara girerek görüntü ve toprak örnekleri toplayacak.
Araştırmayı kim yürütüyor?
İki ayrı ekip var: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi’nden Prof. Dr. Cenker Atila liderliğindeki akademik ekip ve Andrew Jones liderliğindeki bağımsız araştırma grubu Noah’s Ark Scans.
Sonuçlar ne zaman açıklanacak?
Ekip, önümüzdeki 2-3 ay içinde daha kesin sonuçlar açıklamayı hedeflediğini belirtiyor.
Güncel yapay zeka haberlerini, yeni promptları ve pratik ipuçlarını kaçırma. Haber bültenimize ücretsiz abone ol, doğrudan mailine gelsin!
